Type 4439
(formerly typ/2541)

Γάνυται πᾶς ὁ ἐντυγχάνων τῇ βίβλῳ·
ῥημάτων γὰρ οὐ προβάλλεται κομψίαν,
ἤθη δὲ μᾶλλον ἀρετῶν ἐκδιδάσκει,
γαλήνην ψυχῆς καὶ ἡσύχιον βίον
ὅρους τε γλώττης καὶ χαλινὸν ὁράσει.
Ῥίζα γὰρ τῶν ἀγαθῶν ὑπάρχει ταῦτα,
ἴσως δὲ καὶ δογμάτων οὐκ ἀπελείφθη,
ὅλη δὲ σοφῶς πεποίκιλται τῇ θέσει.
Ὕφανε δ' αὐτὴν Γρηγορίου ἡ γλῶττα.
Βέλη γὰρ σοφῶν κέντρα τῆς εὐβουλίας
ἵησιν ἐνσκήπτοντα τοῖς εὐσυνέτοις
βουλὴν ἀρίστην παντὶ μαστεύουσι νῷ.
Λόγοι γὰρ ὡς βούκεντρα, φησί τις σοφῶν,
οὐχ ὥστε τρῶσαι τὴν ἡμῶν εὐζωΐαν,
σπεῖραι δὲ μᾶλλον τοῖς ἀρότρου συμβόλοις.
Ζωῆς θησαυρὸς ἀπόκειται ἐνθάδε·
ἁγίων πατέρων ἐνάρετοι βίοι
χεῖρα ὀρέγοντες τοῖς κάτω κειμένοις.
Ἀγὼν δὲ τοῦτο ὑπάρχει Γρηγορίου
ῥεῖθρα βλύσαντος ἐνθέων διδαγμάτων,
ἱλαρῶς προσιὼν τῷ λόγῳ τοῖς πᾶσιν.
Οὗτος δὲ πρῶτος τῷ ὀνόματι τούτῳ
ὑπάρχει τῆς Ῥωμαίων πόλεως πάπας.
Πόθῳ δὲ θείῳ καὶ ἐναρέτῳ ζήλῳ
ἀγόμενος ὁ πάνσοφος Ζαχαρίας,
τοῦ κορυφέως Πέτρου κοσμῶν τὸν θρόνον,
ῥῶσιν ψυχαῖς καὶ αὐτὸς παρέχειν θέλων,
Ἰωσὴφ ἄλλος ἀρτίως ἀνεδείχθη
ἄρτον ζωῆς σιτοδοτήσας τῷ κόσμῳ
Ῥωμαίων τῇ γλώττῃ τὸ πρότερον ὄντα·
Χριστοῦ τοῦ Θεοῦ τοῦτον κεκινηκότος,
ὅλην τὴν βίβλον τῇ Ἑλληνίδι γλώττῃ
ὑφηγήσατο τοῖς πᾶσιν ἑρμηνεύσας.
Text status Text completely known
Editorial status Not a critical text
Genre(s) Patron-related epigram
Person(s)
Poet
Ioannes (monachos)
Metre(s) Dodecasyllable
Subject(s) Gregory I the Great, also known as Pope Gregory I (540 - 12/03/604) (papas)
Tag(s)
Critical Notes Ὕφηνε δ' αὐτὴν, γρηγορίου ἡ γλῶσσα: occurres as a variant for the last verse.
Comment Martini-Bassi (1906: 275): 'epigramma acrostichum Zachariae in Gregorium'.
With acrostic: Γρηγορίου βίβλος Ζαχαρίου πατριάρχου

According to Lauxtermann (2003: 29) the author of the epigram is possibly John the Monk, who translated Gregory the Great's Dialogues.

Halkin (1954: 328): 'Les initiales de ces deux pièces acrostiches ('Γάνυται πᾶς ὁ ἐντυγχάνων τῇ βίβλῳ' and 'Ἰδὼν δὲ τὸν ζῆλον τοῦ ἱεροῦ τούτου' red.) forment les mots suivants: 1) Γρηγορίου βίβλος Ζαχαρίου πατριάρχου, 2) Ἰωάννου μοναχοῦ. Le professeur S. G. Mercati, qui a publié les 47 vers, conjecture avec vraisemblance qu'ils sont tous du même auteur, le moine Jean. Les deux épigrammes font suite au prologue anonyme et précèdent les Dialogues traduits par le pape S. Zacharie'.

In Ambrosianus D 69 sup. the epigram is divided in two: cfr. type2542.
Bibliography
Number of verses 33
Occurrence(s)
Related type(s)
Acknowledgements
Identification Vassis ICB 2005, 114: "Ioannes mon. In Zachariae papae versionem graecam Libri dialogorum s. Gregorii Magni"
Permalink https://www.dbbe.ugent.be/types/4439
Last modified: 2020-11-25.